W pierwszym odcinku Podcastu Medycznego gościmy prof. Małgorzatę Łukowicz – specjalistkę w dziedzinie rehabilitacji medycznej, byłą konsultant krajową w tej specjalności oraz jedną z pionierek, która odegrała znaczącą rolę we wprowadzeniu terapii medyczną marihuaną do polskiej praktyki medycznej. Obecnie pełni funkcję Zastępcy Dyrektora ds. Lecznictwa w 23 Wojskowym Szpitalu Uzdrowiskowo-Rehabilitacyjnym SP ZOZ w Lądku-Zdroju. 

Wybierz formę, która najbardziej Ci odpowiada: posłuchaj rozmowy lub poznaj jej kluczowe wątki w skróconej wersji artykułu. 

O czym rozmawialiśmy z naszym gościem w pierwszym odcinku Podcastu Medycznego? 

1. Projekt dot. doposażenia podmiotów leczniczych w urządzenia robotyczne do rehabilitacji.
2. Robotyka a praca manualna terapeuty – dlaczego jedno nie może istnieć bez drugiego?
3. Na co zwrócić uwagę wybierając sprzęt medyczny na oddział rehabilitacyjny?
4. Marihuana medyczna – o początkach leczenia konopią medyczną w Polsce.
5. „Leczeniem zajmuje się lekarz i to on odpowiada za pacjenta całościowo” – jaka jest rola zespołu terapeutycznego i jaka była odpowiedź KIF-u (Krajowej Izby Fizjoterapeutów)?
6. Jak nowe technologie wpływają na rehabilitację?
7. Rehabilitacja pocovidowa – jakie metody mogą pomóc wrócić pacjentom do sprawności?
8. Rehabilitacja neurologiczna za 10 lat – jak powinna wyglądać?

➡️ Podcast dla słuchaczy, artykuł dla czytelników – wybierz swoją formę. 

Prowadzący: Wojciech Jania 

Gość Podcastu Medycznego: prof. Małgorzata Łukowicz 

O projekcie dla ośrodków zajmujących się leczeniem pacjentów wymagających zaawansowanej rehabilitacji neurologicznej 

„Cały świat poszedł do przodu. Szybka pionizacja i urządzenia robotyczne są dziś standardem nowoczesnej rehabilitacji”.  

Dzięki wsparciu z Funduszu Medycznego ponad setka placówek medycznych wzbogaciła się w nowoczesne urządzenia robotyczne wspierające rehabilitację pacjentów. Na projekt przeznaczono prawie 150 mln złotych. Do projektu zgłosiły się 244 placówki medyczne. Dofinansowanie przyznano 178 ośrodkom.  

▶ Dowiedz się więcej i posłuchaj. Rozmawiamy o tym od 1:00 do 4:00 minuty nagrania. 

Robotyka w rehabilitacji neurologicznej a praca manualna terapeuty 

Kluczowe znaczenie ma jak najwcześniejsze rozpoczęcie rehabilitacji. W praktyce ręczna pionizacja pacjenta bywa jednak dużym wyzwaniem, dlatego coraz większą rolę odgrywają rozwiązania robotyczne. Umożliwiają one bezpieczne i powtarzalne wykonywanie ćwiczeń, zapewniając stały wzorzec pionizacji i odciążając fizjoterapeutów. 

Jednocześnie technologia nie zastępuje terapeuty. W procesie rehabilitacji równie ważne pozostają: bezpośredni kontakt z pacjentem, dotyk, budowanie relacji i współpraca oparta na zaufaniu. Najlepsze efekty przynosi połączenie nowoczesnej robotyki z doświadczeniem i zaangażowaniem fizjoterapeuty. 

▶ Dowiedz się więcej i posłuchaj. Rozmawiamy o tym od 4:17 do 6:38 minuty nagrania. 

Kryteria decydujące o wyborze sprzętu medycznego na oddziale rehabilitacji 

Przy podejmowaniu decyzji o zakupie urządzeń rehabilitacyjnych prof. Małgorzata Łukowicz zwraca uwagę na kilka kluczowych czynników: 

• Dostępna przestrzeń – sprzęt musi być dostosowany do warunków lokalowych oddziału. 

• Potwierdzona skuteczność kliniczna – istotne są badania naukowe i dowody potwierdzające efektywność terapii z wykorzystaniem danego urządzenia. 

• Łatwość wdrożenia i obsługi – zarówno pod względem szkolenia personelu, jak i codziennego użytkowania. 

• Uniwersalność zastosowania – preferowane są rozwiązania, z których może korzystać szeroka grupa terapeutów, bez konieczności posiadania specjalistycznych certyfikatów. 

• Sprawne przygotowanie pacjenta do terapii – im krótszy i prostszy proces przygotowania, tym efektywniej można wykorzystać czas terapii. 

▶ Dowiedz się więcej i posłuchaj. Rozmawiamy o tym od 6:38 do 11:33 minuty nagrania. 

Marihuana  medyczna jako uzupełnienie terapii  

„Ludzie mówili o mnie ta śmieszna pani doktor” – o początkach leczenia marihuaną medyczną w Polsce. 

Jak przyznaje prof. Małgorzata Łukowicz, impulsem do zajęcia się tematyką konopi medycznych byli sami pacjenci. Osoby po urazach rdzenia kręgowego coraz częściej pytały o możliwość wykorzystania tej terapii i dopytywały, czy może ona pomóc w łagodzeniu ich dolegliwości. 

W momencie, gdy konopie medyczne zaczęły pojawiać się w Polsce, brakowało specjalistów posiadających wiedzę i doświadczenie w tym zakresie. Aby lepiej poznać potencjał tej terapii, prof. Łukowicz podjęła szkolenie w Spectrum Academy w Kanadzie, zdobywając zarówno wiedzę teoretyczną, jak i praktyczne doświadczenie w pracy z pacjentami neurologicznymi.  Z czasem zaangażowała się także w edukację środowiska medycznego w Polsce. Przeszkoliła ponad 4 tysiące farmaceutów oraz prowadziła szkolenia dla Naczelnej Izby Lekarskiej. Jak podkreśla, w Polsce potrzebny był zespół specjalistów, który zrozumie mechanizmy działania konopi medycznych i nauczy się właściwie wykorzystywać je w terapii. 

Konopie medyczne nie są lekiem na wszystko, ale mogą stanowić cenne wsparcie w sytuacjach, gdy standardowe leczenie i rehabilitacja nie przynoszą oczekiwanych rezultatów. Jak podkreśla prof. Łukowicz, konopie medyczne znajdują zastosowanie m.in. u pacjentów cierpiących na neuropatię, spastyczność czy niektóre postacie padaczki lekoopornej. 

Jedną z największych zalet konopi medycznych jest ich kompleksowe działanie. Terapia może wpływać jednocześnie na kilka objawów, poprawiając m.in. apetyt, jakość snu czy regenerację organizmu. Odpowiednio dobrane proporcje substancji aktywnych pozwalają oddziaływać na organizm w sposób kompleksowy. Celem terapii jest często przejście pacjenta ze stanu ciągłej walki do stanu większego spokoju i równowagi. 

▶ Dowiedz się więcej i posłuchaj. Rozmawiamy o tym od 11:33 do 22:20 minuty nagrania. 

Czy zespołem terapeutycznym kieruje lekarz? 

„Lekarz kieruje zespołem terapeutycznym. Tak więc w procesie rehabilitacji rehabilitacją kieruje lekarz rehabilitacji i rozdziela rolę poszczególnym terapeutom. To terapeuci prowadzą samodzielnie swój kawałek terapii, a lekarz ocenia rezultaty tych działań” – słowa prof. Łukowicz w 2024 wzbudziły poruszenie wśród Krajowej Izby Fizjoterapeutów.  

Jak twierdzi prof., lekarz zajmuje się leczeniem, dlatego odpowiada za pacjenta. To lekarz dobiera odpowiednią metodę leczenia i przygotowuje pacjenta do procesu terapeutycznego. Fizjoterapia jest jedną z metod wykorzystywanych w kompleksowym leczeniu. Lekarz i fizjoterapeuta mają różne, unikalne kompetencje. Istotna jest współpraca i praca zespołowa, jednak odpowiedzialność za pacjenta spoczywa na lekarzu. Mowa tutaj o procesie leczenia, a nie o samej terapii fizjoterapeutycznej. 

▶ Dowiedz się więcej i posłuchaj. Rozmawiamy o tym od 22:30 do 30:10 minuty nagrania. 

Zainteresowały Cię tematy poruszane w podcaście? To tylko część zagadnień omawianych w rozmowie. Sprawdź, jakie wątki podjęliśmy z naszym gościem w dalszej części odcinka. 

Zapraszamy do wysłuchania pierwszego odcinka Podcastu Medycznego.